ആൽബേനിയയിൽ ലോകത്തിലെ ആദ്യ എഐ മന്ത്രി
ആൽബേനിയയിൽ ലോകത്തിലെ ആദ്യ എഐ മന്ത്രി
പൊതു ടെൻഡറുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ “ഡിയല്ല” നിയമനം
തിരാന | ആൽബേനിയയുടെ പ്രധാനമന്ത്രി എഡി റാമ ലോകത്തിലെ ആദ്യ ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (എഐ) മന്ത്രിയെ മന്ത്രിസഭയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി. പൊതുമേഖലാ ടെൻഡറുകളും കരാറുകളും ഭ്രഷ്ടതാരഹിതമായി നടത്തുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ആണ് പുതിയ തീരുമാനം.
പുതിയ എഐ മന്ത്രിക്ക് “ഡിയല്ല” (Diella) എന്നാണ് പേര്. ആൽബേനിയൻ ഭാഷയിൽ ‘സൂര്യൻ’ എന്നർത്ഥമുള്ള വാക്കാണ് ഇത്. മനുഷ്യ ശരീരമുള്ള ഒരു മന്ത്രിയല്ല, മറിച്ച് സർക്കാരിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള ഒരു വെർച്വൽ എഐ സംവിധാനമാണ് ഡിയല്ല.
പ്രധാനമന്ത്രി റാമ വ്യക്തമാക്കി:
“പൊതു ടെൻഡറുകൾ ഇനി 100% തുറന്നും സുതാര്യമായും നടക്കും. ഡിയല്ലയുടെ ഇടപെടലുകൾ മൂലം ഭ്രഷ്ടതയ്ക്ക് അവസരം ഉണ്ടാകില്ല.”
ഡിയല്ല ഇതിനകം തന്നെ ജനുവരി മുതൽ e-Albania എന്ന ഡിജിറ്റൽ സേവന പ്ലാറ്റ്ഫോമിൽ വെർച്വൽ അസിസ്റ്റന്റായി പ്രവർത്തിച്ചു വരികയാണ്. സർക്കാർ രേഖകൾ, സർട്ടിഫിക്കറ്റുകൾ തുടങ്ങിയവ ജനങ്ങൾക്ക് വേഗത്തിൽ ലഭ്യമാക്കുന്നതിൽ ഡിയല്ല സഹായിച്ചിരുന്നു.
വിമർശനങ്ങളും ആശങ്കകളും
ഭരണഘടനാപരമായും നിയമപരമായും ഇത്തരമൊരു നിയമനം സാധുവാണോ എന്ന ചോദ്യങ്ങൾ ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്.
തെറ്റായ തീരുമാനം വന്നാൽ ഉത്തരവാദിത്തം ആരുടേത്? എന്ന കാര്യത്തിലും വിദഗ്ധർ ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു.
എഐ സംവിധാനങ്ങളിൽ ബയാസ് (പക്ഷപാതം) ഉണ്ടാകാമെന്നും, മാനവ മേൽനോട്ടം നിർബന്ധമാണെന്നും രാഷ്ട്രീയ വിമർശകർ പറയുന്നു.
ഭാവി പ്രതീക്ഷകൾ
യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിൽ അംഗത്വം നേടാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ആൽബേനിയക്ക് ഭ്രഷ്ടതാരഹിത ഭരണകൂടം നിർണായകമാണ്. അതിനാലാണ് എഐ സംവിധാനങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ടെൻഡറുകളും പൊതുസേവനങ്ങളും നിയന്ത്രിക്കാൻ സർക്കാർ മുന്നോട്ട് വരുന്നത്.
ടെക്നോളജിയെ ആശ്രയിച്ച് പാരദർശിത്വവും കാര്യക്ഷമതയും വർധിപ്പിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം. എന്നാൽ, ഉത്തരവാദിത്തവും നിയമപരമായ വ്യക്തതയും ഉറപ്പാക്കാതെ മുന്നോട്ട് പോവുന്നത് ഭാവിയിൽ വെല്ലുവിളികൾ സൃഷ്ടിക്കാമെന്ന് വിദഗ്ധർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.